Meer dan 10,5 miljoen chronisch zieken in Nederland… wanneer worden we wakker?

Mark Popken • 26 september 2025

Meer dan 10,5 miljoen chronisch zieken in Nederland… wanneer worden we wakker?

Wist je dat er in Nederland inmiddels meer dan 10,5 miljoen chronisch zieken zijn? Het aantal mensen met een chronische aandoening groeit nog steeds, terwijl een groot deel van deze ziekten direct verband houdt met onze leefstijl. De vraag is: wanneer worden we wakker?

Een confronterend verhaal uit de praktijk

Onlangs vertelde mijn vader mij een verhaal dat mij echt aan het denken zette.

Een kennis van hem bezocht de huisarts vanwege een chronische aandoening. De arts gaf hem twee opties:

“Meneer, u kunt uw leefstijl aanpassen, met betere voeding, meer beweging en minder alcohol, zodat u mogelijk zonder medicatie verder kunt. Of u kiest voor medicijnen, met alle gevolgen van dien.”

De man koos voor de medicatie. Daarmee koos hij ook onbewust voor:

Het accepteren van een ongezonde leefstijl
Minder energie en vitaliteit
Een grotere kans op andere ziekten
De bijwerkingen van medicatie
En uiteindelijk: een lagere kwaliteit van leven

Dit voorbeeld laat zien dat gezond ouder worden niet vanzelf gaat. Het is geen kwestie van geluk, maar van dagelijkse keuzes.

Waarom we massaal ongezonde keuzes maken

Leefstijlziekten ontstaan niet van de ene op de andere dag. Ze zijn het gevolg van jarenlange patronen, die in onze huidige maatschappij bijna vanzelfsprekend zijn geworden. Denk maar aan:

Eten kiezen op basis van prijs, gemak en smaak
De elektrische fiets verkiezen boven de ‘ouderwetse’ fiets
Lange dagen achter een bureau of op de bank (zitten is de nieuwe norm)
Meer stress dan ooit tevoren
Dopamineboosts via onze smartphone in plaats van uit sport of sociale verbinding
Ultrabewerkt voedsel (high processed food) dat de standaard is geworden

Het zijn stuk voor stuk factoren die ons steeds verder van een gezonde leefstijl afbrengen.

Uit je comfortzone voor een gezonder leven

Als we écht gezond en vitaal ouder willen worden, moeten we durven kiezen voor verandering. Dat betekent uit onze comfortzone stappen en bewust investeren in:

Voeding die ons lichaam voedt in plaats van vult
Beweging die ons lichaam sterk en veerkrachtig houdt
Herstel en ontspanning om stress te verminderen
Gezonde gewoonten die ons dagelijks leven verbeteren

Filmpjes zoals deze van het Global Health Media Project zouden wat mij betreft een vast onderdeel moeten worden van het onderwijs in Nederland. Wat vinden jullie daarvan? Moet gezondheid meer aandacht krijgen in het onderwijs en breder als voorlichting in de landelijke media?

Dit filmpje gaat over suiker in combinatie met diabetes. Wist je dat er in Nederland al meer dan 1,2 miljoen mensen diabetes patiënt zijn, daar wekelijks 1.000 patiënten bijkomen en dat dit jaarlijks meer dan 1,4 miljard EURO aan zorgkosten genereert?

Het filmpje geeft ook een heldere weergave van hoe onze leefstijl in de afgelopen 75 jaar drastisch is veranderd en wat dit betekent voor onze gezondheid.

Hulp nodig bij het veranderen van je leefstijl?

We weten vaak wel wát gezonder zou zijn, maar de stap naar daadwerkelijke verandering is lastig. Oude gewoonten doorbreken vraagt om kennis, begeleiding en vooral steun.

· Wil jij je leefstijl verbeteren maar weet je niet waar te beginnen?

· Zoek je iemand die je helpt om keuzes te maken die écht vol te houden zijn?

Neem gerust contact met me op. Samen werken we aan duurzame veranderingen die je meer energie, vitaliteit en gezondheid opleveren... nu én in de toekomst.

Neem contact op voor meer informatie

< Ouder bericht

Nieuwer bericht >

Mail

Het zit in de genen! Of staat het in de koelkast?

door Mark Popken • 16 september 2026

Het zit in de genen! Of staat het in de koelkast? “Het zit in de familie.” “Het is genetisch bepaald.” “Mijn vader had het ook” In mijn praktijk en om mij heen hoor ik deze uitspraken steeds vaker. Vooral van mensen die inmiddels de 40 zijn gepasseerd en die langzaam tegen hun eerste gezondheidsproblemen aanlopen. Een beginnende vorm van diabetes. Hoge bloeddruk. Darmklachten. Stressklachten. Gewrichtsproblemen. Artrose. Concentratieproblemen. Slaapproblemen. Huidproblemen. Overgewicht. Vermoeidheid. En zodra iemand vraagt hoe dat komt, ligt het antwoord vaak al klaar: “Ja, het zit in de familie.” Dit kan misschien zo zijn, maar daarmee is er nog geen verklaring gegeven dat de persoon in kwestie hier ook last van krijgt. Genen zijn geen vonnis Natuurlijk spelen genen een rol. De één heeft meer aanleg voor diabetes, de ander voor hart- en vaatziekten, weer een ander voor darm- of gewrichtsproblemen. Maar aanleg is iets anders dan dat iemands lot of gezondheid in de toekomst al vaststaat. Je kunt genetische aanleg hebben zonder ooit de aandoening te ontwikkelen. En precies daar wordt het interessant. Want wat gebeurt er als iemand met een bepaalde aanleg vervolgens jarenlang: Nauwelijks beweegt. Veel en vaak alcohol drinkt. Acht uur per dag zit. Weinig daglicht krijgt. Wel 10-30 eetmomenten per dag heeft. Sterk bewerkt voedsel eet. Een zwaar tekort aan vitamines, mineralen en nutriënten tot zich neemt. Structureel te weinig slaapt. Voortdurend onder mentale druk staat. En ondertussen steeds meer kilo’s aankomt? Etc. Is het dan logisch om alles onder het kopje “genetisch bepaald” te schuiven? De familie geeft veel meer door dan alleen DNA. Families geven namelijk niet alleen de genen genen, ze geven ook gewoontes en leefstijl door. Een vader die weinig beweegt, krijgt vaak een kind dat weinig bewegen normaal vindt. Een gezin waar elke avond alcohol op tafel staat, maakt van alcohol een normale dagelijkse gewoonte. Een huishouden waar groente en onbewerkte voeding nauwelijks voorkomen, geeft niet alleen DNA door, maar ook een slecht voedingspatroon. En een gezin dat leeft achter schermen, geeft zittend gedrag door als vanzelfsprekend. Wat we “familie” noemen, is dus deels genetica, maar deels ook gedrag dat generaties lang wordt doorgegeven.