Blog

Hoeveel direct daglicht heb jij vandaag gekregen? Afgelopen weekend is de klok weer een uur teruggezet. De dagen worden korter en voor we het weten, brengen de meesten van ons bijna de hele dag binnen door. We staan op in het donker, werken onder ledverlichting en rijden aan het einde van de middag alweer in het donker naar huis. Daglicht doet veel meer dan alleen vitamine D aanmaken. Het is één van de krachtigste biologische signalen die je lichaam dagelijks ontvangt en activeert. Vrijwel elk systeem in je lichaam reageert erop. 1. Het zet je biologische klok gelijk Licht dat via je ogen binnenkomt geeft je hersenen informatie over het tijdstip van de dag. Voldoende daglicht in de ochtend: Verhoogt alertheid Onderdrukt melatonine (het slaaphormoon) Verbetert je energie overdag Helpt je 's avonds makkelijker in slaap vallen Mensen die weinig daglicht krijgen hebben vaak meer last van vermoeidheid, een verstoord slaapritme en een "wattig" gevoel in het hoofd. 2. Het ondersteunt je energieproductie In zonlicht zit veel near-infrared (NIR) licht. Onderzoek laat zien dat NIR invloed heeft op de mitochondriën, dat zijn die kleine energiecentrales die in je cellen zit. Dit ondersteund de productie van ATP, de energievaluta van het lichaam. Je kunt het vergelijken met het opladen van de batterij van je cellen. 3. Het beïnvloedt je stemming Daglicht stimuleert de aanmaak van neurotransmitters zoals serotonine. Serotonine speelt een belangrijke rol bij: Geluksgevoel Motivatie Concentratie Emotionele stabiliteit Dit is één van de redenen waarom veel mensen zich in de donkere wintermaanden somberder voelen. 4. Het ondersteunt herstel en gezondheid Verschillende vormen van licht uit zonlicht worden in verband gebracht met: Sneller wondherstel Vermindering van ontstekingen Betere doorbloeding Ondersteuning van het immuunsysteem Minder pijnklachten Daarom wordt rood en near-infrared licht tegenwoordig ook therapeutisch ingezet in zogenaamde photobiomodulation-behandelingen. 5. Het helpt bij sportprestaties en herstel Atleten gebruiken steeds vaker rood- en NIR-licht om: Spierschade te beperken Hersteltijd te verkorten Spierfunctie te ondersteunen Trainingsbelasting beter aan te kunnen De zon levert dit spectrum van nature gratis. 6. Het is een evolutionair signaal De mens ontwikkelde en evolueerde zich honderdduizenden jaren buiten. Onze biologie verwacht: Zonlicht overdag Duisternis in de avond Seizoensveranderingen Een volledig lichtspectrum Vandaag leven we grotendeels onder kunstlicht, achter glas en binnen tussen muren en onder een dak. Onze omgeving lijkt modern, maar voor onze cellen ontbreekt een groot deel van de informatie waarop ze zijn afgestemd.

Herstel van een burn-out begint in het zenuwstelsel: waarom echte verandering pas mogelijk is als je eerst tot rust komt.

Het zit in de genen! Of staat het in de koelkast? “Het zit in de familie.” “Het is genetisch bepaald.” “Mijn vader had het ook” In mijn praktijk en om mij heen hoor ik deze uitspraken steeds vaker. Vooral van mensen die inmiddels de 40 zijn gepasseerd en die langzaam tegen hun eerste gezondheidsproblemen aanlopen. Een beginnende vorm van diabetes. Hoge bloeddruk. Darmklachten. Stressklachten. Gewrichtsproblemen. Artrose. Concentratieproblemen. Slaapproblemen. Huidproblemen. Overgewicht. Vermoeidheid. En zodra iemand vraagt hoe dat komt, ligt het antwoord vaak al klaar: “Ja, het zit in de familie.” Dit kan misschien zo zijn, maar daarmee is er nog geen verklaring gegeven dat de persoon in kwestie hier ook last van krijgt. Genen zijn geen vonnis Natuurlijk spelen genen een rol. De één heeft meer aanleg voor diabetes, de ander voor hart- en vaatziekten, weer een ander voor darm- of gewrichtsproblemen. Maar aanleg is iets anders dan dat iemands lot of gezondheid in de toekomst al vaststaat. Je kunt genetische aanleg hebben zonder ooit de aandoening te ontwikkelen. En precies daar wordt het interessant. Want wat gebeurt er als iemand met een bepaalde aanleg vervolgens jarenlang: Nauwelijks beweegt. Veel en vaak alcohol drinkt. Acht uur per dag zit. Weinig daglicht krijgt. Wel 10-30 eetmomenten per dag heeft. Sterk bewerkt voedsel eet. Een zwaar tekort aan vitamines, mineralen en nutriënten tot zich neemt. Structureel te weinig slaapt. Voortdurend onder mentale druk staat. En ondertussen steeds meer kilo’s aankomt? Etc. Is het dan logisch om alles onder het kopje “genetisch bepaald” te schuiven? De familie geeft veel meer door dan alleen DNA. Families geven namelijk niet alleen de genen genen, ze geven ook gewoontes en leefstijl door. Een vader die weinig beweegt, krijgt vaak een kind dat weinig bewegen normaal vindt. Een gezin waar elke avond alcohol op tafel staat, maakt van alcohol een normale dagelijkse gewoonte. Een huishouden waar groente en onbewerkte voeding nauwelijks voorkomen, geeft niet alleen DNA door, maar ook een slecht voedingspatroon. En een gezin dat leeft achter schermen, geeft zittend gedrag door als vanzelfsprekend. Wat we “familie” noemen, is dus deels genetica, maar deels ook gedrag dat generaties lang wordt doorgegeven.

Rust. Mijn opa had er geen app voor nodig.

Je bent uitgerust na de vakantie. Waarom voelt werken dan ineens zo zwaar?

Burn-on: de functionerende burn-out, de moderne manier van langzaam instorten zonder dat iemand het doorheeft.

Waarom we blijven kiezen voor wat slecht voor ons is! Een verhaal over hoe ons brein ons stuurt en hoe we dat kunnen terugpakken Een aantal weken geleden zat ik op een zondagavond voor het slapen een fantastische natuurserie van David Attenborough: Kingdom te bekijken op NPO2. Dit was een speciale bonusaflevering van de natuurserie waarbij er een kijkje achter de schermen werd gegeven van hoe de natuurserie tot stand is gekomen inclusief een kennismaking met de natuurbeschermers die zich inzetten voor South Luangwa en zijn kostbare dierenleven. Ik werd meegenomen in de fantastische dingen die wetenschappers, antistroperijteams en filmmakers deden om deze serie mogelijk te maken. Een plaatselijke cameraman richt zijn lens op olifanten die kostbare oogsten plunderen en antistroperijteams bestrijden de misdaad met de hulp van een viervoeter. Van Rapid Response-eenheden tot en met parkopzichters die valstrikken en wapens opsporen. Op een gegeven moment ging het in de documentaire over het opleiden van speurhonden die werden ingezet bij het opsporen van ivoor en wapens van stropers. Ik weet nog dat ik half afgeleid was, tot ik ineens merkte dat ik niet meer naar die hond zat te kijken, maar naar dat wat ik zag projecteerde op ons als mens. Naar hoe belachelijk voorspelbaar we als mens eigenlijk zijn. De trainer gaf de hond een klein gebaar, een zacht commando en als beloning een brokje dat precies op het juiste moment kwam. En de hond, slim, gevoelig en oplettend, legde razendsnel het verband........Als ik dit doe, krijg ik dat. Binnen afzienbare tijd was het gedrag van de hond geen keuze meer, maar een reflex. De hond ging op zoek naar ivoor en wapens omdat hij wist dat hij een beloning zou krijgen als hij iets zou vinden. Dit is precies hoe wij werken. We denken dat we bewust en vanuit onze ratio keuzes maken en dat we daar controle over hebben en dat we sterker zijn dan onze impulsen. Maar diep vanbinnen weten we dat ons gedrag vaak niet rationeel, niet weloverwogen en niet vrij is. Ons gedrag is aangeleerd, geconditioneerd en gaat veelal onbewust en automatisch. Niet omdat we zwak zijn, maar omdat ons brein daar letterlijk voor gebouwd is.

Van gevoel naar wetenschap…….Waarom mijn coaching effectief is; Voel jij je vaak opgejaagd, moe of heb je het gevoel dat je hoofd nooit écht stil is? Je bent niet de enige. Steeds meer mensen ervaren chronische stress, slapen slechter en lopen vast in een leven dat altijd maar doorgaat. Vaak zoeken we de oplossing in nóg harder werken, nóg meer plannen, verdoven of nóg een zelfhulpboek. Wat de wetenschap van Dr. Qing Li ons leert over stress, herstel en persoonlijke groei De Japanse arts en immunoloog Dr. Qing Li wordt wereldwijd beschouwd als de grondlegger van de Forest Medicine. Hij maakte van iets wat mensen al eeuwen intuïtief aanvoelden, dat een bos je goed doet, een wetenschappelijk onderbouwde gezondheidsinterventie. “Some people study forests. Some people study medicine. I studied forest medicine to find out all the ways in which being in the forest can improve our well-being.” Zijn missie is helder: aantonen dat tijd doorbrengen in de natuur veel meer is dan ontspanning. Het heeft aantoonbare effecten op ons lichaam, onze hersenen en ons immuunsysteem. Uit tientallen wetenschappelijke studies blijkt dat een regelmatig verblijf in de natuur onder andere kan zorgen voor: Een daling van het stresshormoon cortisol; Een lagere hartslag en bloeddruk; Meer activiteit van natuurlijke killercellen (NK-cellen), een belangrijk onderdeel van ons immuunsysteem; Een betere slaapkwaliteit; Meer serotonine, waardoor je je positiever voelt; Minder gevoelens van stress, angst en somberheid; Meer mentale rust, focus en creativiteit. Dat verklaart waarom je na een wandeling door het bos vaak letterlijk anders naar je problemen kijkt. Waarom ik bewust kies voor coaching in de natuur Zo’n 80% van mijn coachsessies vinden buiten in de natuur plaats omdat de natuur een actieve rol speelt in het coachproces. Wanneer we wandelen, gebeurt er iets bijzonders. Je ademhaling wordt rustiger. Je zenuwstelsel schakelt langzaam van de constante ‘aan-stand’ naar een toestand van herstel. Gedachten krijgen ruimte. Gesprekken worden opener. Oplossingen ontstaan vaak vanzelf. Waar een kantoor soms voelt als een plek waar problemen worden geanalyseerd, voelt de natuur als een omgeving waarin verandering daadwerkelijk kan ontstaan. Stress kun je niet wegdenken Een belangrijk misverstand is dat stress alleen tussen je oren zit. Dat is niet zo, stress is een lichamelijk en fysiologisch proces. Je hormonen veranderen. Je hartslag stijgt. Je immuunsysteem reageert anders. Je spijsvertering vertraagt. Je herstelvermogen neemt af. Juist daarom werkt een coachgesprek in de natuur vaak krachtiger dan een gesprek aan een bureau. Je lichaam helpt mee om weer in balans te komen.

Waarom een goede nachtrust essentieel is voor jouw gezondheid, energie en mentale veerkracht Last van vermoeidheid, stress, concentratieproblemen of het gevoel dat je altijd ‘aan’ staat? Dan is de kans groot dat niet alleen je agenda, maar ook je nachtrust aandacht nodig heeft. Veel mensen zien slapen als een sluitpost van de dag. We gaan naar bed als alles af is. En als er nog iets moet gebeuren, dan leveren we als eerste slaap in. Dat lijkt misschien onschuldig, maar juist tijdens de uren dat jij slaapt, gebeurt er in je lichaam en vooral in je hersenen ongelooflijk veel. Een goede nachtrust is geen luxe. Het is een biologisch fundament waarop je gezondheid, prestaties en mentale weerbaarheid zijn gebouwd. Je hersenen draaien de nachtdienst Overdag verwerken je hersenen een enorme hoeveelheid informatie. Je neemt beslissingen, lost problemen op, ervaart emoties en bent continu bezig met prikkels uit je omgeving. Daarbij ontstaan ook afvalstoffen als gevolg van deze intensieve activiteit. Tijdens de diepe slaap wordt het zogenaamde glymfatische systeem actief. Dit is het schoonmaaksysteem van de hersenen. Het voert afvalstoffen af die zich gedurende de dag hebben opgehoopt. Je kunt het vergelijken met een schoonmaakploeg die pas aan het werk kan als het gebouw leeg is. Wanneer je structureel te weinig slaapt, krijgt dit systeem simpelweg onvoldoende tijd om zijn werk af te maken. Het gevolg is dat afvalstoffen zich ophopen, waardoor je hersenen minder efficiënt gaan functioneren. Slapen is herstellen Een goede nachtrust doet veel meer dan alleen vermoeidheid verminderen. Tijdens je slaap: Worden herinneringen opgeslagen en verwerkt; Herstellen hersencellen en zenuwverbindingen; Worden spieren gerepareerd; Komt groeihormoon vrij voor herstel van weefsels; Wordt je immuunsysteem versterkt; Worden hormonen die honger en verzadiging regelen opnieuw in balans gebracht. Met andere woorden: slapen is de belangrijkste herstelperiode van de dag. Te weinig slaap merk je niet altijd Het verraderlijke van slaaptekort is dat veel mensen denken eraan gewend te zijn. “Ik slaap al jaren vijf uur per nacht en functioneer prima.” Dat gevoel klopt niet met de werkelijkheid. Onderzoek laat zien dat mensen zich na langere tijd aanpassen aan een chronisch slaaptekort. Ze voelen zich ‘normaal’, terwijl hun reactievermogen, concentratie, geheugen en besluitvorming nog steeds aanzienlijk slechter zijn dan wanneer ze voldoende zouden slapen. Het lichaam went aan het gevoel van vermoeidheid, maar niet aan de gevolgen. De relatie tussen slaap en stress Stress en slaap beïnvloeden elkaar voortdurend. Wanneer je veel stress ervaart, maakt je lichaam meer cortisol aan. Dat maakt ontspannen en inslapen moeilijker. Slaap je vervolgens slecht, dan stijgt de gevoeligheid voor stress de volgende dag opnieuw. Zo ontstaat een vicieuze cirkel: Stress → slechter slapen → minder herstel → meer stress → nog slechter slapen. Juist daarom vormt slaap een essentieel onderdeel van iedere effectieve aanpak van stress en burn-out. Slechte slaap heeft invloed op bijna alles Chronisch slaaptekort verhoogt onder andere het risico op: Verminderde concentratie; Geheugenproblemen; Stemmingswisselingen; Angst en somberheid; Overgewicht; Diabetes type 2; Hoge bloeddruk; Een verminderde weerstand. Daarnaast neemt de kans op fouten, ongelukken en blessures toe. De vier pijlers van herstel Binnen mijn coaching werk ik vanuit vier pijlers die nauw met elkaar verbonden zijn: