Wat doet zonlicht versus kantoorlicht met je stress systeem?

Mark Popken • 11 december 2023

De kracht van daglicht!


Licht wordt gemeten in de eenheid lux. Op een gemiddeld kantoor heb je door het kunstmatige licht een lichtsterkte van zo’n 500 lux. Als je daarentegen buiten in direct zonlicht staat kan dit wel oplopen tot een lichtsterkte van 100.000 lux. Benieuwd naar de effecten als je jezelf hieraan vaker blootstelt?

Vakantieperiode

In deze vakantieperiode merken we het, veelal onbewust, allemaal! We reizen massaal naar zonovergoten gebieden voor een strandvakantie, gaan hiken of fietsen in Scandinavië, Oostenrijk of Zwitserland of verblijven op een camping in ons eigen prachtige landje. 


Gemeenschappelijke deler is dat we in plaats van (te)veel binnen leven (op kantoor, thuiswerken, in de auto of trein zitten), we massaal gedurende een aantal weken het grootste gedeelte van de dag in de buitenlucht doorbrengen. Het positieve effect hiervan op ons stress-systeem en op hoe wij ons voelen wordt vaak niet 1-2-3 gerelateerd aan het buitenleven, maar is enorm!


Vast patroon tijdens werkweek


Velen van ons hebben gedurende een werkweek een redelijk vast patroon gedurende de dag. Veel mensen zullen zich in onderstaand voorbeeld wel herkennen;


  • Opstaan
  • Douchen
  • Ontbijten
  • In de auto of openbaar vervoer naar het werk
  • Een dag werken op kantoor
  • In de auto of openbaar vervoer weer naar huis
  • Eten
  • Ontspannen of nog even aan het werk



Hierboven zie je al dat veel mensen die een kantoorbaan hebben, en niet op de fiets naar het werk gaan, relatief weinig rechtstreeks daglicht te zien krijgen op een gemiddelde werkdag. Ik hoor mensen wel een zeggen: Maar mijn werkplek heeft heel veel ramen. Helaas heeft dit niet het effect van direct zon- en daglicht. De lichtstralen die zorgen voor de positieve effecten worden door het glas in onze huizen, kantoren, auto’s en treinen afgebogen/vervormd waardoor het effect geminimaliseerd wordt. Om nog maar niet te spreken van alle automatische rolluiken en zonneschermen die dichtgaan bij het eerste zonnestraaltje.


Wat zijn nu deze positieve effecten van direct daglicht op o.a. je stress systeem?

 

  • Direct daglicht heeft een directe invloed op ons hormoonstelsel, doordat endorfine wordt aangemaakt onder invloed van daglicht. Endorfine wordt ook wel het gelukshormoon genoemd. Endorfine is een hormoon die zorgt voor meer energie, een euforisch gevoel en zelfs pijn onderdrukkend werkt.
  • Naast endorfine, wordt ook het hormoon serotonine en de stof cafeïne gestimuleerd bij blootstelling aan direct daglicht. Deze stoffen zorgen ervoor dat een onrustig gevoel verdwijnt en dat je vrolijker wordt. De combinatie van direct daglicht en daardoor de extra aanmaak van deze hormonen en stoffen, werkt als een soort natuurlijk antidepressivum.
  • Een ander bekend voordeel van direct daglicht is dat het de aanmaak van vitamine D stimuleert. Vitamine D versterkt ons botweefsel en zorgt er bovendien voor dat calcium uit voeding beter kan worden opgenomen. Een tekort aan vitamine D kan somberheid en depressieve gevoelens tot gevolg hebben. Daarnaast blijkt een hoog vitamine D gehalte in het lichaam in verband staat tot minder ontstekingen.
  • Dag- en zonlicht beïnvloedt ook onze geslachtshormonen, waardoor we sneller verliefd worden. Wetenschappelijk onderzoek heeft zelfs uitgewezen dat het testosterongehalte van mannen tot wel 30 procent kan stijgen door blootstelling aan zon.
  • Daglicht blijkt uit Brits onderzoek goed te zijn voor ons geheugen. Zon- en daglicht zorgen voor meer zuurstof in ons lichaam en hersenen waardoor zenuwcellen in de hersenen krachtig worden gestimuleerd.
  • Zonlicht houdt de bloedsuikerspiegel stabiel.
  • Veel daglicht in combinatie met minder kunstmatig licht (vooral in de avond) zorgt voor een beter dag- nachtritme en werkt bevorderend voor onze slaap. Zonlicht zorgt voor een diepere, ononderbroken slaap. Hoe vroeger je in de ochtend de eerste zonnestralen meepikt, hoe makkelijker je ’s avonds in slaap valt en in de ochtend weer fluitend opstaat.


En nu?


Kortom, genoeg redenen waarom ik zo’n 80% van mijn coachsessies buiten laat plaatsvinden. Voor jou misschien een goede extra reden om straks na de vakantie op de fiets naar het werk te gaan en/of een dagelijkse lunchwandeling in te plannen 


Ook benieuwd wat Coachpraktijk Mark Popken voor jou of jullie medewerkers kan betekenen?
De kracht van daglicht!
door Mark Popken 9 juli 2026
Van gevoel naar wetenschap…….Waarom mijn coaching effectief is; Voel jij je vaak opgejaagd, moe of heb je het gevoel dat je hoofd nooit écht stil is? Je bent niet de enige. Steeds meer mensen ervaren chronische stress, slapen slechter en lopen vast in een leven dat altijd maar doorgaat. Vaak zoeken we de oplossing in nóg harder werken, nóg meer plannen, verdoven of nóg een zelfhulpboek. Wat de wetenschap van Dr. Qing Li ons leert over stress, herstel en persoonlijke groei De Japanse arts en immunoloog Dr. Qing Li wordt wereldwijd beschouwd als de grondlegger van de Forest Medicine. Hij maakte van iets wat mensen al eeuwen intuïtief aanvoelden, dat een bos je goed doet, een wetenschappelijk onderbouwde gezondheidsinterventie. “Some people study forests. Some people study medicine. I studied forest medicine to find out all the ways in which being in the forest can improve our well-being.” Zijn missie is helder: aantonen dat tijd doorbrengen in de natuur veel meer is dan ontspanning. Het heeft aantoonbare effecten op ons lichaam, onze hersenen en ons immuunsysteem. Uit tientallen wetenschappelijke studies blijkt dat een regelmatig verblijf in de natuur onder andere kan zorgen voor: Een daling van het stresshormoon cortisol; Een lagere hartslag en bloeddruk; Meer activiteit van natuurlijke killercellen (NK-cellen), een belangrijk onderdeel van ons immuunsysteem; Een betere slaapkwaliteit; Meer serotonine, waardoor je je positiever voelt; Minder gevoelens van stress, angst en somberheid; Meer mentale rust, focus en creativiteit. Dat verklaart waarom je na een wandeling door het bos vaak letterlijk anders naar je problemen kijkt. Waarom ik bewust kies voor coaching in de natuur Zo’n 80% van mijn coachsessies vinden buiten in de natuur plaats omdat de natuur een actieve rol speelt in het coachproces. Wanneer we wandelen, gebeurt er iets bijzonders. Je ademhaling wordt rustiger. Je zenuwstelsel schakelt langzaam van de constante ‘aan-stand’ naar een toestand van herstel. Gedachten krijgen ruimte. Gesprekken worden opener. Oplossingen ontstaan vaak vanzelf. Waar een kantoor soms voelt als een plek waar problemen worden geanalyseerd, voelt de natuur als een omgeving waarin verandering daadwerkelijk kan ontstaan. Stress kun je niet wegdenken Een belangrijk misverstand is dat stress alleen tussen je oren zit. Dat is niet zo, stress is een lichamelijk en fysiologisch proces. Je hormonen veranderen. Je hartslag stijgt. Je immuunsysteem reageert anders. Je spijsvertering vertraagt. Je herstelvermogen neemt af. Juist daarom werkt een coachgesprek in de natuur vaak krachtiger dan een gesprek aan een bureau. Je lichaam helpt mee om weer in balans te komen.
door Mark Popken 1 juli 2026
Waarom een goede nachtrust essentieel is voor jouw gezondheid, energie en mentale veerkracht Last van vermoeidheid, stress, concentratieproblemen of het gevoel dat je altijd ‘aan’ staat? Dan is de kans groot dat niet alleen je agenda, maar ook je nachtrust aandacht nodig heeft. Veel mensen zien slapen als een sluitpost van de dag. We gaan naar bed als alles af is. En als er nog iets moet gebeuren, dan leveren we als eerste slaap in. Dat lijkt misschien onschuldig, maar juist tijdens de uren dat jij slaapt, gebeurt er in je lichaam en vooral in je hersenen ongelooflijk veel. Een goede nachtrust is geen luxe. Het is een biologisch fundament waarop je gezondheid, prestaties en mentale weerbaarheid zijn gebouwd. Je hersenen draaien de nachtdienst Overdag verwerken je hersenen een enorme hoeveelheid informatie. Je neemt beslissingen, lost problemen op, ervaart emoties en bent continu bezig met prikkels uit je omgeving. Daarbij ontstaan ook afvalstoffen als gevolg van deze intensieve activiteit. Tijdens de diepe slaap wordt het zogenaamde glymfatische systeem actief. Dit is het schoonmaaksysteem van de hersenen. Het voert afvalstoffen af die zich gedurende de dag hebben opgehoopt. Je kunt het vergelijken met een schoonmaakploeg die pas aan het werk kan als het gebouw leeg is. Wanneer je structureel te weinig slaapt, krijgt dit systeem simpelweg onvoldoende tijd om zijn werk af te maken. Het gevolg is dat afvalstoffen zich ophopen, waardoor je hersenen minder efficiënt gaan functioneren. Slapen is herstellen Een goede nachtrust doet veel meer dan alleen vermoeidheid verminderen. Tijdens je slaap: Worden herinneringen opgeslagen en verwerkt; Herstellen hersencellen en zenuwverbindingen; Worden spieren gerepareerd; Komt groeihormoon vrij voor herstel van weefsels; Wordt je immuunsysteem versterkt; Worden hormonen die honger en verzadiging regelen opnieuw in balans gebracht. Met andere woorden: slapen is de belangrijkste herstelperiode van de dag. Te weinig slaap merk je niet altijd Het verraderlijke van slaaptekort is dat veel mensen denken eraan gewend te zijn. “Ik slaap al jaren vijf uur per nacht en functioneer prima.” Dat gevoel klopt niet met de werkelijkheid. Onderzoek laat zien dat mensen zich na langere tijd aanpassen aan een chronisch slaaptekort. Ze voelen zich ‘normaal’, terwijl hun reactievermogen, concentratie, geheugen en besluitvorming nog steeds aanzienlijk slechter zijn dan wanneer ze voldoende zouden slapen. Het lichaam went aan het gevoel van vermoeidheid, maar niet aan de gevolgen. De relatie tussen slaap en stress Stress en slaap beïnvloeden elkaar voortdurend. Wanneer je veel stress ervaart, maakt je lichaam meer cortisol aan. Dat maakt ontspannen en inslapen moeilijker. Slaap je vervolgens slecht, dan stijgt de gevoeligheid voor stress de volgende dag opnieuw. Zo ontstaat een vicieuze cirkel: Stress → slechter slapen → minder herstel → meer stress → nog slechter slapen. Juist daarom vormt slaap een essentieel onderdeel van iedere effectieve aanpak van stress en burn-out. Slechte slaap heeft invloed op bijna alles Chronisch slaaptekort verhoogt onder andere het risico op: Verminderde concentratie; Geheugenproblemen; Stemmingswisselingen; Angst en somberheid; Overgewicht; Diabetes type 2; Hoge bloeddruk; Een verminderde weerstand. Daarnaast neemt de kans op fouten, ongelukken en blessures toe. De vier pijlers van herstel Binnen mijn coaching werk ik vanuit vier pijlers die nauw met elkaar verbonden zijn:
Kinderen van nu versus kinderen uit 1980
door Mark Popken 19 mei 2026
“Ga buiten spelen!” Voor kinderen uit de jaren ’80 was dat geen advies, maar simpelweg hoe de dag eruitzag.
Bekijk meer Blogs